kazimierz dolny
imieniny: Bogdana i Aleksego
Wtorek 17 lipca 2018
Brulion on-line NR2
Wspomnień o Janie Gotardzie ciąg dalszy
Jak Kształtował się Kazimierski pejzaż
Kazimierz Marii Kuncewiczowej
Wszyscy tu byli znajomi
Na cmetarzu cmentarza w Kazimierzu Dolnym
Nieco informacji o żydach, bożnicach i cmentarzach żydowskich Kazimierza Dolnego (cz.1)
Synagoga w Kazimierzu n/Wisłą - losy religii i narodów
Przyjaciel o malarstwie Andrzeja Kołodziejka
Stanisław Jan Łazorek i jego Kazimierz
Nasz Dom
A przecież żal... - Tadeusz Augustynek
Lapidarium mojej pamięci - Julia Rusiecka
Prawie sto lat tułaczki
Psy w Kazimierzu były zawsze...


Kazimierz Dolny -> Brulion kazimierski on-line -> Brulion on-line NR2 -> Nieco informacji o żydach, bożnicach i cmentarzach żydowskich Kazimierza Dolnego (cz.1)

  Nieco informacji o żydach, bożnicach i cmentarzach żydowskich Kazimierza Dolnego (cz.1)

Dokładniejsze dane statystyczne, pozwalające określić ilość mieszkających tu Żydów, pojawiają się w drugiej połowie XVIII w. Są to głównie wykazy podatkowe. W wykazie z około 1765 roku zanotowano, że w całym kahale kazimierskim opodatkowanych było 415 Żydów (głów rodzin), w tym 239 w mieście. O wielkości kahału dowiadujemy się z kolejnego spisu podatkowego z 1778 r. W tym czasie w jego skład wchodził Kazimierz (już 303 płatników podatku), Wąwolnica (18-tu) i dwadzieścia siedem okolicznych wsi, w których mieszkali Żydzi (od dwóch płatników w Zbędowicach, Stoku, Rogowie i Czarnej do 13-tu w Niezabitowie), a także 1 karczma Zaberdo (?) – razem opodatkowano 444 osoby. Według spisu ludności prymasa Poniatowskiego z 1787 r. w Kazimierzu mieszkało 1091 osób: 788 chrześcijan (w tym 298 dzieci) oraz 303 żydów (w tym 69 dzieci, co wydaje się ilością dosyć zaniżoną, gdyż rodziny żydowskie były zawsze liczniejsze), co stanowiło około 28 % ogółu mieszkańców. W statystyce z 1790 r. kahał kazimierski był dziewiątym pod względem liczebności – wśród trzydziestu trzech gmin żydowskich ówczesnego województwa lubelskiego.

W końcu XVIII w. bywał tutaj Szmuel Zbytkower słynny warszawski kupiec i bankier, były dostawca dworu króla Stanisława Augusta Poniatowskiego.

W XIX w. ludność żydowska charakteryzuje się większą dynamiką rozwoju demograficznego niż chrześcijanie. Ilość Żydów wzrasta o blisko dziewięćset osób – od 886 w 1819 r. (52% ogółu mieszkańców) do 1784 w roku 1882 (54%), podczas gdy wśród ludności chrześcijańskiej przybyło w tym czasie około pięćset osób – od 1015 do 1513. Można szacować, że przy takim tempie przyrostu naturalnego do czasu I wojny światowej ludność żydowska osiągnęła liczbę około 2300 osób.

W początkowych latach XIX w. od kahału kazimierskiego oddzielili się Żydzi wąwolniccy tworząc samodzielną gminę.

W XIX w. pojawił się w Kazimierzu, podobnie jak
i w innych miastach, obok tradycyjnego rabinicznego nurtu religijnego, nowy ruch – chasydyzm. Miał on tutaj swoich wybitnych przedstawicieli. Około roku 1816 osiadł w Kazimierzu Jechezkel ben Cwi Hirsz Taub, założyciel kazimierskiej dynastii chasydzkiej, uczeń Jaakowa Jicchaka Horowica słynnego Ha-choze me-Lublin („Widzącego z Lublina”). Jako cadyk słynął z układanych przez siebie pieśni oraz z kazań. Po śmierci Jechezkela (1856 r.) cadykiem został jego syn Efraim. Kolejny syn, Dawid Cwi założył dynastię chasydzką
w Jabłonowie, której tradycja kontynuowana jest do dziś w Izraelu. Inny z synów Szmuel Elijahu założył linię chasydzką w Zwoleniu, której przedstawiciele zakładali kolejne dwory chasydzkie w Nowym Dworze Mazowieckim, Mławie, Warszawie, Wołominie i Tel Awiwie.

Chasydzki dwór kazimierski zdobył sobie na tyle popularność wśród ludności żydowskiej Lubelszczyzny, że jego zwolennicy zakładali swoje „klauzy” (domy modlitwy) także w innych miastach, np. w Chełmie.

W latach 80-tych XIX w. osiedlił się w Kazimierzu przedstawiciel chasydzkiej linii z Czernobyla Mordechaj Twerski, syn Awrahama „Magida z Turzyska” (magidami nazywano słynnych kaznodziejów); w 1905 przeniósł się on ze swoim dworem do Warszawy.
1 2 3
Zobacz zdjęcia



Copyright ©2003-2009 by pozycjonowanie, strony www, stron www, serwisy, portale, sklepy internetowe
polecamy: nałęczów | weekend | słowacja |
sopot festiwal, sylwester, ferie zimowe